Yeditepe Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi

Akıl ve Zeka Oyunlarının Çocukların Gelişimindeki Önemi

 

 

 

Akıl ve zeka oyunları çocukların IQ oranlarını ve mantıklı düşünme, problem çözebilme becerilerini artırabilir. Bunun üzerine belirli araştırmalar olduğu biliniyor.

 

Artık çocukların elinde Ipad, Iphone ve teknolojinin her alanına kolayca ulaşabildikleri bir yaşam var. Bu nedenle zeka ve bilinç gelişimleri çok hızlı oluyor. Her şeyi çok kısa zamanda algılıyor ve farklı değerlendirebiliyorlar. Akıl ve zeka oyunlarının çocukların gelişimine etkileri de bu nedenle çok farklı oluyor. Bu konu, çocuk gelişiminde  çok önemli bir yer kaplıyor.

Her aile çocuğunun en iyi şekilde eğitim görmesini ister. Ancak bazı çalışmalar sadece okulda yapıldığında yetersiz kalabiliyor. Çocuklarının mevcut kapasitesini ortaya çıkarmak isteyen ve farklı becerilerini geliştirmek isteyen  ebeveynler çocuklarıyla ilgilenirken akıl ve zeka oyunlarından rahatlıkla faydalanabilirler. Böylece çocuklarının hafıza, stratejik düşünme, görsel zeka, mantıksal düşünce, inovatif düşünce, davranış becerilerini farklı akıl ve zeka oyunlarıyla güvenli bir şekilde geliştirebilirler. Berkeley Üniversitesinde yapılmış bir araştırmaya göre, çocuklara haftada iki kere bir saat on beş dakikalık çeşitli akıl ve zeka oyunlarından oynamaları IQ puanlarında 13 puanlık artışla sonuçlanmıştı. Çocukların daha mantıklı düşünmeleri ise yüzde 32 değerinde artmıştı. (kaynak: http://bungelab.berkeley.edu/silvia-bunge/)

Zeka oyunları sayesinde çocukların beyninin yüksek performans göstermesi mümkün. Bu şekilde de daha mantıklı ve daha isabetli kararlar alabiliyorlar. Zeka oyunları sayesinde çocuklar kavrama, bilinçaltında etken tanıma ve anlama becerileri hızlanabilir. Bunu belirtirken şunu da söylemek gerekiyor. Zeka oyunları bazen tek başına, bazen de bir grupla oynanmalıdır. Her iki şekilde de zeka gelişimine etkisi son derece yüksektir. Tabi ki bazen bireysel bazen de grup şeklinde oynanması daha faydalıdır. Bu şekilde daha etkili olduğu gözlemlenmiştir. (Kaynak: https://www.researchgate.net/profile/Silvia_Bunge)

Peki, zeka ve akıl oyunlarıyla çocuk beyni gelişirken aileye ne gibi sorumluluklar düşmekte? Akıl ve zeka oyunları sayesinde aileler çocuklarını daha iyi tanır ve çocuklarının farklı alanlardaki becerilerini keşfedebilir. Böylece, aileler de çocuklarını daha etkin yönlendirebilir hatta çok daha etkili bir iletişim içine girebilirler. Çocukların zeka oyunlarıyla birlikte dikkat, odaklanma ve konsantrasyonu artarken, hem motive olurlar, hem de ebeveyn çocukla birlikte kendini geliştirebilir. Çocuğuyla kurduğu iletişim gelişir ve karşılıklı daha anlayışlı bir dönem başlar.

Zeka ve akıl oyunlarının bir diğer önemi ise çocuğa her zaman daha etkin bir çalışma yöntemi sunmaktır. Her farklı oyunda çocuk kendisini tanır ve akranlarıyla birlikte kendisini değerlendirmeyi öğrenir. Her oyunda kendini nasıl geliştireceğini tanır ve anlar. Kendini kontrol etmeyi de öğrenir. Christine Gorss Loh, Parenting Without Borders adlı kitabında (Sınırlar olmadan ebeveynlik) çocukları her zaman daha iyisini yapabilecekleri aktiviteler yapmaya teşvik etmenin önemini anlatmıştır. Örneğin, Japon’ya da ebeveynler bu tür akıl ve zeka oyunlarına önem vermekte ve çocuğun yapamadığı ya da kendisini akranlarıyla değerlendirdiği durumlarda onları her zaman daha iyisini yapabilecekleri konusunda yüreklendirdiklerini yazmıştır. Loh’ya göre Japonların en çalışkan insanlar olmaları bir tesadüf değildir. Onlar bu yöntemlerle daha verimli çalışabilen ve daha etkili düşünebilen bir toplum yetiştirebilmektedir. (kaynak: Parenting Without Borders: Surprising Lessons Parents Around the World Can Teach Us, Temmuz 2014)

İşte bu nedenle, çocuğu daha iyiye teşvik etmek önemlidir. Akıl ve zeka oyunları da bu konuda sıkça başvurulan yöntemlerden biri olarak öne çıkmaktadır. Zeka oyunları çocukların geleceğe dönük tahmin ve projeksiyon yapma becerilerini de artırıyor. Bu durumda da çocuk eğitim ve öğrenim hayatıyla ilgili daha iyi seçimler yapıyor. Daha iyi arkadaşlar ediniyor. 

Bir diğer önemli etkisi ise, çocuğun detaylarda kaybolmayıp tümü yani bütünü görebilme yeteneğinin artmasıdır. Çocuklar özellikle de ülkemizde birçok sınav ve başarı kriteri içinde kaybolabiliyor ama aslında hedef tektir ve hedef birdir. Bu hedef, nihai başarı ve istenilen eğitime ulaşıp istenilen hayatı yaşamaktır. İşte bu bütünün içinde kalmak çok önemli. Bu nedenle çocuğunuzun zeka ve akıl oyunlarıyla desteklenen beyni, bu tür becerileri daha kolay ve daha kısa zamanda kavrayacaktır.

 

Profesyonel Uzman Koç, Eğitmen

Berna TÜRKÖVER